wtorek, 26 stycznia 2016

Czy odliczenie wpłat na IKZE od podstawy opodatkowania trzeba jakoś udokumentować?

Pani Aleksandra zapytała mnie niedawno w e-mailu: „Jak ja mam udowodnić przed urzędem skarbowym, że mam IKZE i wpłaciłam na to konto w ubiegłym roku pieniądze? Czy mam coś dołączyć do rozliczenia PIT? Umowę? Potwierdzenie przelewów?”.

Dwa dni temu opisałem, jak krok po kroku rozliczyć ulgę emerytalną powiązaną z indywidualnym kontem zabezpieczenia emerytalnego w rozliczeniu PIT za 2015. W instrukcjach nie ma ani słowa o udowadnianiu czy dokumentowaniu wpłat na IKZE. Czy coś pominąłem?

Wszystkich poszukujących podstawowych informacji o indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego zapraszam do tej krótkiej “ściągawki”.

Czy składki na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego, które w rozliczeniu PIT pomniejszają nasz dochód (a co za tym idzie – podatek), trzeba jakoś udokumentować przy składaniu rocznej deklaracji podatkowej?

poniedziałek, 25 stycznia 2016

Jak rozliczyć wpłatę na IKZE w zeznaniu PIT za 2015?

Jestem już po wszystkim. Skorzystałem z ulgi emerytalnej powiązanej z roczną składką na IKZE w rozliczeniu podatkowym PIT za 2015. Czekam jeszcze tylko na przelew 855zł z urzędu skarbowego tytułem zwrotu nadpłaconego podatku. W ubiegłym roku miałem go na koncie w niecały tydzień od złożenia rozliczenia.

Rozliczenie wpłaty na IKZE sprowadza się w praktyce do dodania do zeznania głównego (PIT-37, PIT-36, PIT-28 lub PIT-36L w zależności od formy zatrudnienia i opodatkowania) formularza PIT/O oraz wpisania w nim sumy wpłat na nasze indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego w roku, za który składamy zeznanie podatkowe.

Wszystkich poszukujących podstawowych informacji o indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego zapraszam do tej krótkiej “ściągawki”.

Rozbijmy to na części pierwsze. Jak rozliczyć wpłatę na IKZE w rozliczeniu PIT za 2015?

niedziela, 17 stycznia 2016

Czy limity wpłat na IKE i IKZE są zbyt niskie? Co można by w nich zmienić?

Limit wpłat na IKE w 2016 wynosi 12 165zł, a limit wpłat na IKZE to 4 866zł. Łącznie na oba dobrowolne konta emerytalne można będzie wpłacić w tym roku 17 031zł. Czy te limity są zbyt niskie i zbyt restrykcyjne? Czy są istotną wadą IKE i IKZE? Czy gdyby były wyższe, Polacy chętniej oszczędzaliby w trzecim filarze na prywatną emeryturę?

Wiele razy słyszałem takie opinie. Wiele razy czytelnicy prosili mnie o ustosunkowanie się do nich. Poniższy artykuł to moja prywatna opinia.

Nie będzie to jednak artykuł o tym, czy mi osobiście przydałyby się większe limity (kogo to interesuje?). Spróbuję zastanowić się, czy byłyby jakieś szersze korzyści z podwyższenia limitów wpłat na IKE i IKZE i w jaki sposób można by to zrobić, żeby je osiągnąć?

Jeśli ktoś potrzebuje krótkiego przypomnienia, czym są IKE i IKZE, zapraszam do tego artykułu oraz tego artykułu.

poniedziałek, 4 stycznia 2016

Jaki jest limit wpłat na IKZE w 2016 i co z nim zrobić?

Limit wpłat na IKZE w 2016 roku to 4 866zł (słownie: cztery tysiące osiemset sześćdziesiąt sześć złotych). Informacja pochodzi z Monitora Polskiego z 16 grudnia 2015. Można ją również znaleźć na stronie Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. W 2016 będziemy mogli odłożyć na indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego o 115,20zł więcej niż w roku 2015.

Jeśli ktoś chciałby oszczędzać na IKZE takie same kwoty z miesięczną regularnością, powinien od stycznia do grudnia 2015 przelewać na swoje konto co miesiąc 405,50zł – w ten sposób do końca roku wykorzysta cały limit. Jeśli ktoś chciałby oszczędzać na IKZE takie same kwoty z kwartalną regularnością, przelew powinien wynosić 1 216,50zł.

W praktyce właściciel indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego może sam zdecydować, czy i w jaki sposób wykorzystać limit. Wpłacić można całą sumę naraz, w regularnych bądź nieregularnych „ratach” lub wcale (choć instytucje finansowe mogą wprowadzać szczegółowe warunki w swoich regulaminach).

Limit wpłat na IKE wynosi w 2016 roku 12 165zł.

Jak wykorzystać limit wpłat na IKZE w 2016? O ile maksymalna składka na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego pomniejszy nasz podatek dochodowy za obecny rok?

niedziela, 3 stycznia 2016

Jaki jest limit wpłat na IKE w 2016 i co z nim zrobić?

Limit wpłat na IKE w 2016 wynosi 12 165zł (słownie: dwanaście tysięcy sto sześćdziesiąt pięć złotych). Informacja pochodzi z Monitora Polskiego z dnia 16 grudnia 2015 roku. Można ją również znaleźć na stronach Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. W 2016 będziemy mogli wpłacić na swoje indywidualne konto emerytalne o 288zł więcej niż w ubiegłym roku.

Gdybyśmy chcieli wpłacać na swoje konto dokładnie taką samą kwotę co miesiąc (od stycznia do grudnia 2016) i wykorzystać cały dostępny nam limit wpłat na IKE, miesięczna kwota przelewu powinna wynosić 1 013,75zł. Gdybyśmy chcieli wpłacać na IKE dokładnie taką samą kwotę co kwartał, na nasze konto powinno co trzy miesiące trafiać 3 041,25zł.

Co ważne – limit możemy wykorzystać w całości, częściowo lub w ogóle. Możemy go wpłacić jednorazowo, regularnie lub nieregularnie. Pełna dowolność (chyba że dostawca naszego konta zastrzeże inaczej w swoim regulaminie, np. ustali minimalną roczną składkę).

Limit wpłat na IKZE w 2016 wynosi 4 866zł.

Jak wykorzystać limit wpłat na IKE w 2016?

sobota, 2 stycznia 2016

Jakie błędy popełniłem w 2015 i czego się z nich nauczyłem?

Są dwa rodzaje błędów – zabójcze oraz budujące. Przez ostatnie lata, między innymi dzięki prowadzeniu tego serwisu, nauczyłem się unikać tych pierwszych i jak najbardziej wykorzystywać te drugie.

Być może dzięki temu mogę napisać, że z mojej perspektywy 2015 to był udany i spokojny rok. Nawet gdybym bardzo chciał, nie mam na co narzekać. Nie popełniłem żadnych zabójczych błędów.

Trzy najważniejsze filary finansów mojej rodziny stoją jak stały – nadal nie mamy praktycznie żadnych długów, nasze zarobki nadal pokrywają wydatki, a konserwatywnie prowadzone oszczędności zapewniają dodatkowy luz. W podsumowaniu poprzedniego roku napisałem niemal dokładnie do samo. Nie obrażę się, jeśli na zakończenie 2016 będę mógł to powtórzyć po raz kolejny.

To nie był jednak idealny rok. Popełniłem mnóstwo mniejszych błędów. Jakie błędy popełniłem w 2015 i czego się z nich nauczyłem?

poniedziałek, 21 grudnia 2015

[dobre praktyki] Co to jest cykl życia i jak może pomóc prowadzić wieloletnią inwestycję?

Nie ma i nie może być jednego schematu, w jakim rozwija się życie. Każdy jest inny. Każdy ma swoją indywidualną historię. Między innymi dlatego finansów osobistych nie da się sprowadzić do kilku prostych recept. A nawet jeśli się da, większość z nas i tak będzie miała problemy z idealnym wprowadzeniem ich we własne życie.

Pamiętając o tej różnorodności, możemy jednak próbować szukać jakiegoś wspólnego mianownika. Czegoś, co większość z nas łączy. W odniesieniu do budowania i konsumowania oszczędności, jednym z takich dużych modeli myślenia o całym procesie jest tzw. cykl życia. Pozwala spojrzeć na oszczędzanie i inwestowanie w trochę szerszej perspektywie.

Co to jest cykl życia? Jak to podejście może pomóc prowadzić wieloletnią inwestycję?

środa, 16 grudnia 2015

[dobre praktyki] Czy inwestor ma wpływ na końcowy wynik inwestycji?

Znam siedem prac naukowych, które potwierdzają, że przeciętny inwestor osiąga wyniki gorsze niż fundusz, w którym lokuje swoje oszczędności. Czy to w ogóle możliwe? Tak – jeśli decyzje o kupnie i sprzedaży jednostek podejmuje w niewłaściwych momentach.

To zjawisko dorobiło się nawet swojej nazwy: „luka behawioralna” (behavior gap). To, jak się zachowujemy w stosunku do naszej inwestycji, to ważny komponent wyników inwestycyjnych. Być może będzie to dla kogoś szokujące, ale w różnych badaniach koszt tej luki behawioralnej szacuje się na między 1,2% a 8,5% w skali roku. Nawet jeśli będziemy trzymać się dolnej granicy tego zakresu, przeciętny oszczędzający ma tendencję do obniżania własnymi decyzjami swojej stopy zwrotu z inwestycji o jakieś 1-2% rocznie.

To nie jest miła wiadomość. Nikt nie lubi, gdy wytyka mu się błędy i słabości. Ale w tym przypadku są ważne powody, żeby się im przyjrzeć.

Czy inwestor ma wpływ na końcowy wynik inwestycji? Co może zrobić, żeby go nie pogorszyć? Co może zrobić, żeby go polepszyć?

poniedziałek, 14 grudnia 2015

[dobre praktyki] Jakie znaczenie ma dywersyfikacja geograficzna oszczędności?

Rozmawiałem kiedyś z doradcą finansowym z Austrii o prywatnym oszczędzaniu na emeryturę. Przytoczył w rozmowie wypowiedź prezesa Austriackiego Banku Narodowego, która utkwiła mi w pamięci. Przekonywał Austriaków, że – skoro publiczne świadczenia emerytalne są w zasadzie w całości powiązane z gospodarką Austrii – prywatne oszczędności warto przynajmniej w części oprzeć o gospodarki innych krajów i rejonów świata.

Dlaczego? Żeby – z jednej strony – rozproszyć ryzyko, a z drugiej wykorzystać potencjał inwestycyjny, który znajduje się poza granicami niewielkiej i szybko starzejącej się Austrii.

Sytuacja polskich oszczędzających w zasadzie niczym się nie różni. Za świadczenia z publicznego systemu odpowiadać będzie kondycja polskiej gospodarki oraz polskiego państwa. Ani ZUS, ani OFE nie utrzymują znaczących środków poza Polską.

Czy warto wobec tego utrzymywać część prywatnych oszczędności w aktywach zlokalizowanych poza Polską? Jakie znaczenie ma taka dywersyfikacja geograficzna oszczędności?

czwartek, 10 grudnia 2015

[dobre praktyki] Dlaczego alokacja między klasy aktywów to klucz do uporządkowanych inwestycji?

Każdy, kto ma oszczędności, utrzymuje jakąś alokację między klasy aktywów. Nawet jeśli pierwszy raz słyszy to pojęcie i tak utrzymuje jakąś alokację między klasy aktywów. Nawet jeśli wszystkie środki trzyma na depozytach bankowych albo chaotycznie „obraca nimi” na giełdzie.

Nasze oszczędności muszą mieć jakąś formę. Muszą być powiązane z jakimiś zobowiązaniami. W praktyce mogą to być albo zobowiązania dłużne, albo zobowiązania udziałowe. I to są najważniejsze klasy aktywów – dług (np. obligacje, depozyty bankowe) oraz udziały (akcje). Wszystkie, ale to absolutnie wszystkie, opcje inwestycyjne, w tym fundusze inwestycyjne, da się sprowadzić do tych podstawowych kategorii.

Ten podział pomaga trochę jaśniej myśleć o tym, co posiadamy. Pomaga też lepiej dobrać oszczędności do naszych indywidualnych możliwości, potrzeb i ograniczeń, ponieważ klasy aktywów są w pewnej mierze przewidywalne. Po oszczędnościach w aktywach dłużnych należy spodziewać się innego zachowania niż po oszczędnościach w aktywach udziałowych.

Dlaczego alokacja między klasy aktywów to klucz do uporządkowanych inwestycji? W czym jeszcze może pomóc zrozumienie, co składa się na nasze oszczędności?