Czytelnik Marek: “Jak oblicza się ulgę IKZE, jeśli dochody są na pograniczu progów podatkowych”?

Dostałem takie pytanie o indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego (IKZE) od czytelnika Marka:

“Mam pytanie odnośnie IKZE i ulgi podatkowej. Większość portali pokazuje przykłady dotyczące progów jasno zarysowanych, to znaczy 18% (można przyjąć już 17%) oraz 32%.

W tym wypadku sprawy wyglądają jasno, odliczamy rocznie odpowiedni procent od wpłat na konto IKZE. 

Moje pytanie dotyczy zarobków osoby na pograniczu progu podatkowego - to znaczy jeśli zarabiamy powiedzmy 88 tyś rocznie i odłożyliśmy w danym roku 5000 tyś na IKZE, jak będzie wyglądała ulga podatkowa?”

Jak oblicza się ulgę podatkową IKZE, jeśli dochody są na pograniczu progów podatkowych?

Czytelniczka Joanna: „Czy mogę przenieść oszczędności z PPE u byłego pracodawcy na IKZE?”

Pani Joanna zadała mi w e-mailu takie pytanie:

„Czy możliwy jest transfer środków z PPE u byłego pracodawcy na moje IKZE?”

PPE to pracownicze programy emerytalne, które niektóre firmy organizują dla swoich pracowników w ramach dodatkowego gromadzenia oszczędności na przyszłość. Są dobrowolne. Ich działanie reguluje ustawa o PPE z 2004.

IKZE to indywidualne konta zabezpieczenia emerytalnego – dobrowolne rachunki do oszczędzania połączone z korzyściami podatkowymi (więcej). Ich działanie reguluje ustawa o IKE i IKZE z 2004.

Czy da się przenieść oszczędności z PPE u byłego pracodawcy na IKZE?

Dla kogo jest IKE – cztery nietypowe scenariusze

Dlaczego indywidualne konta emerytalne nie są popularne? Wśród wielu powodów warto zwrócić uwagę na dwa, które uważam za prawdziwe przekleństwo: nazwę oraz powszechne utożsamianie IKE z obowiązkowym systemem emerytalnym (ZUS oraz OFE).

Co ma do rzeczy nazwa? Niestety nie kojarzy się najlepiej i natychmiast zniechęca do tego rozwiązania całe grupy ludzi, które podłączają pod IKE takie rzeczy jak konieczność regularnego płacenia składek czy konieczność osiągnięcia jakiegoś wieku emerytalnego – totalnie niesłusznie. Druga rzecz to obawy o rolę państwa w całym interesie – bez bicia przyznaję, że sam je miałem, ale jest to już dla mnie sprawa zamknięta. Odnosiłem się do niej w odpowiednich częściach tego i tego artykułu.

Moim zdaniem jedną z najważniejszych cech indywidualnego konta emerytalnego (i całego trzeciego filaru) jest elastyczność – chciałbym ją zilustrować pokazując cztery scenariusze użycia IKE, które niekoniecznie przychodzą nam natychmiast do głowy. Chodzi o IKE dla ludzi młodych, spekulantów giełdowych i miłośników optymalizacji finansowej, osób starszych oraz myślących o kolejnych pokoleniach.

Czy warto założyć IKE i IKZE w pakiecie w PKO, Union Investment, Legg Mason, BOŚ?

Na rynku pojawiły się już pierwsze pakiety emerytalne, które integrują oba konta w trzecim filarze – IKE oraz IKZE – w jeden produkt. Na jeden z nich, w towarzystwie funduszy inwestycyjnych PKO, zwróciła mi uwagę czytelniczka, ale nie jest to jedyna firma, która łączy w ten sposób dwa konta emerytalne w jedno.

Jestem przekonany, że tego typu propozycji będzie na rynku coraz więcej. Dlaczego? Po pierwsze, trzeci filar będzie powoli zyskiwał na znaczeniu w miarę, jak rosnąć będzie świadomość naszych niezabezpieczonych potrzeb finansowych w przyszłości. Po drugie, trzeci filar jest skomplikowany – każda firma, która w jakiś sposób uprości cały proces gromadzenia oszczędności na emeryturę w oczach klientów, będzie miała przewagę nad innymi. Po trzecie – wewnątrz trzeciego filaru jest sporo miejsca na różne warianty, systemy, strategie, itp. Do tej pory jest to raczej terytorium słabo zagospodarowane i to się zaczyna zmieniać.

Tylko co to oznacza dla klienta szukającego korzystnego sposobu na gromadzenie oszczędności na przyszłą emeryturę? Czy warto założyć pakiet emerytalny w PKO czy Union Investment? Jak to działała?

Co to jest dobrowolny fundusz emerytalny?

Dobrowolny fundusz emerytalny (DFE) to kolejna forma, w jakiej możemy oszczędzać i inwestować na dodatkową emeryturę w ramach trzeciego filaru. Tym samym jest już sześć różnych możliwości gromadzenia środków na przyszłość za pomocą mechanizmów trzeciego filaru (IKE oraz IKZE) – są to depozyty bankowe, obligacje skarbowe, fundusze inwestycyjne, ubezpieczenia z funduszem kapitałowym, bezpośrednie inwestycje giełdowe oraz właśnie dobrowolne fundusze emerytalne.

Klienci mogą zakładać indywidualne konta emerytalne oraz indywidualne konta zabezpieczenia emerytalnego w tej formie od stycznia 2012 roku, a do tej pory zgodę na działanie uzyskało 9 funduszy.

Tylko co to właściwie jest dobrowolny fundusz emerytalny? Czym różni się od innych form oszczędzania i inwestowania w trzecim filarze, w szczególności funduszy inwestycyjnych oraz ubezpieczeń z funduszem kapitałowym? Kto oferuje tego typu fundusze?

Porównanie IKE ze Skandią, Generali, Axa i innymi ubezpieczeniami z funduszem kapitałowym - tabelka

Bezpośrednie zestawienie indywidualnych kont emerytalnych z polisami inwestycyjnymi firm typu Aegon, Skandia czy Open Life może wydawać się dziwne, ale w mojej opinii jest całkowicie uprawnione. Dlaczego? Ponieważ te dwa bardzo różne rozwiązania, o których rzadko myślimy jako konkurentach, mają na celu zaspokajać dokładnie tą samą potrzebę klienta – systematyczne gromadzenie środków na odległą przyszłość.

Zarówno IKE, jak i ubezpieczenia z funduszem kapitałowym można więc potraktować jako prywatny plan emerytalny. A tego typu indywidualnego systemu, który pozwoli dodatkowo zabezpieczyć się na emeryturę, szuka naprawdę olbrzymia grupa dorosłych Polaków. Oczywiście IKE i polisy to nie jedyne możliwości, ale warto je ze sobą porównać choćby po to, żeby zobaczyć różnicę w kosztach oraz dynamice dwóch popularnych rozwiązań w tej dziedzinie.

Co mają ze sobą wspólnego indywidualne konta emerytalne i ubezpieczenia z funduszem kapitałowym, np. Skandia, Aegon czy Generali? Jakie są między nimi różnice? Czego może spodziewać się klient zakładający tego typu plan emerytalny?

Recenzja książki „III filar twojej emerytury” Macieja Rogali

Gdyby ktoś powiedział mi dwa lata temu, że przeczytam w dwa wieczory i z totalnym zainteresowaniem książkę poświęconą trzeciemu filarowi polskiego systemu emerytalnego, uznałbym go za wariata. A jednak dokładnie to wydarzyło się około tydzień temu. Chodzi o publikację „III filar twojej emerytury” Macieja Rogali, eksperta od prywatnych planów emerytalnych oraz funduszy inwestycyjnych.

Na około 200 stronach znajdziemy w niej podsumowanie najważniejszych zasad dwóch rozwiązań dla osób indywidualnych wewnątrz trzeciego filaru – IKE oraz IKZE (nie ma nic o PPE), przegląd dostępnych form oszczędzania i inwestowania oraz rozdziały poświęcone określeniu własnych celów oraz wybraniu najlepszego dla nas podejścia.

Czy warto przeczytać „III filar twojej emerytury Macieja Rogali? Kto najbardziej skorzysta z lektury tej książki? Kto może sobie ją podarować? Co osobiście wyniosłem po jej przeczytaniu?

Czy opłaca się mieć IKE?

Dla mnie momentem przełomowym w myśleniu o indywidualnym koncie emerytalnym był koniec jednodniowych lokat anty-Belkowych w kwietniu 2012r. Skończył się wtedy prosty sposób chronienia naszych oszczędności przed podatkiem od zysków kapitałowych. Do tego czasu nie miałem większego pojęcia, co to właściwie jest IKE i jakie korzyści daje. Jestem względnie młody, więc użycie słowa emerytura w nazwie nie działało na mnie specjalnie zachęcająco.

Od tego czasu nie tylko nie pojawił się żaden nowy sposób unikania podatku Belki poza trzecim filarem, ale również ja dowiedziałem się więcej o IKE oraz wypracowałem swoje bardziej systematyczne podejście do oszczędzania i inwestowania na przyszłość. Jego częścią jest indywidualne konto emerytalne, w tej chwili w formie obligacji skarbowych.

Czy opłaca się mieć IKE? Czy ulgi podatkowe przekładają się na wymierne zyski? Czy można również na tym stracić?

Czy opłaca się mieć IKZE?

W tym roku właściciele indywidualnych kont zabezpieczenia emerytalnego po raz pierwszy otrzymają zwrot podatku dochodowego za składkę wpłaconą w roku poprzednim. Tym samym IKZE przestanie być tylko abstrakcyjnym mechanizmem, którego działania większość z oszczędzających nie do końca rozumie. Pojawi się jakaś stawka – zwrot podatku za poprzedni rok. W przypadku najlepiej zarabiających (szczególnie z drugiego progu podatkowego) będzie to przyjemny zastrzyk gotówki, jeśli wpłacili cały limit składki za 2012r.

W czerwcu poprzedniego roku, mimo wielu wątpliwości, zdecydowałem się założyć IKZE w formie rachunku inwestycyjnego – inwestuję na nim w fundusz ETF oparty o WIG20. W długim terminie liczę na zyski znacznie wyższe niż na lokatach bankowych czy obligacjach skarbowych, chociaż po drodze na 100% wystąpią bardzo duże wahania wartości tej inwestycji.

Uwaga! Od 2014 zasady działania IKZE się zmieniły - tutaj szczegóły.

Czy założenie IKZE to był dobry krok? Czy warto założyć indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego w 2013 i w kolejnych latach? Czy opłaca się mieć IKZE?

Jak najlepiej oszczędzać - konto oszczędnościowe czy lokata terminowa?

Czy da się w ogóle jednoznacznie ustalić, co jest lepsze – rachunek oszczędnościowy czy lokata terminowa? Moim zdaniem takiej absolutnej przewagi jednego nad drugim nie jesteśmy w stanie wykazać – wszystko zależy przecież od tego, co i kiedy chcemy osiągnąć.

Dlatego różnicę między kontem oszczędnościowym a lokatą bankową warto znać nie po to, żeby raz na zawsze odtrąbić zwycięstwo jednego i porażkę drugiego, tylko po to, żeby dobierać te instrumenty do swoich potrzeb i celów. Niewykluczone, że dla tego samego oszczędzającego w jednych okolicznościach lepszy będzie rachunek, a w innych depozyt terminowy. Wszystko zależy od kontekstu, od aktualnego oprocentowania po nasze plany co do oszczędności.

A więc co wybrać, jeśli chcemy oszczędzać na gwarantowanych depozytach w banku – konto oszczędnościowe czy lokatę terminową? Od czego uzależnić nasz wybór?

Czy konto oszczędnościowe może służyć do odkładania na emeryturę?

Na dodatkową emeryturę możemy oszczędzać jak chcemy – to nasza prywatna sprawa i nikomu nic do tego. Jeśli uznamy to za stosowne, możemy wykorzystać do tego celu choćby lokaty jednodniowe. Musimy tylko pamiętać, żeby codziennie do emerytury je odnawiać.

Ale tak na poważnie – większość z nas poszukuje jakiegoś regularnego systemu, dzięki któremu gromadzenie oszczędności na przyszłość będzie wygodne, proste i względnie bezpieczne. Krótkoterminowe lokaty czy lokaty strukturyzowane są proste i bezpieczne, ale co pewien czas trzeba je odnawiać. Jeśli do emerytury mamy 20, 30, 40 lat, takie rolowanie środków co kilka miesięcy nie będzie specjalnie praktyczne. Dla większości z nas to trochę zbyt angażujące.

Jeśli chcemy jednak pozostać wśród gwarantowanych lokat kapitału w bankach, może warto rozważyć rachunek oszczędnościowy jako bardziej praktyczną alternatywę? Czy konto oszczędnościowe może służyć do odkładania na emeryturę?

Jak rozliczyć ulgę podatkową za składkę emerytalną IKZE w deklaracji za 2012?

W 2012r. po raz pierwszy mogliśmy odkładać środki na dodatkową emeryturę na indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego, w tym roku będziemy je rozliczać wypełniając swój PIT za 2012. Składki na IKZE pomniejszają podstawę opodatkowania, a co za tym idzie nasz podatek dochodowy. To jedna z ulg podatkowych możliwych do uzyskania za 2012r.

Jeśli to wszystko brzmi enigmatycznie, zapraszam do zapoznania się z zasadami oszczędzania na indywidualnych kontach emerytalnych oraz innymi artykułami o IKZE oraz trzecim filarze emerytalnym w Polsce.

Sam posiadam IKZE w formie rachunku maklerskiego (w biurze BDM) od czerwca 2012. Wpłaciłem tam cały przysługujący mi limit za poprzedni rok i planuję to samo zrobić z limitem 2013. Prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą i płacę najniższe możliwe składki na ZUS, więc mój limit był niewysoki. Skoro jednak powiedziałem A, muszę powiedzieć B i swoją składkę teraz rozliczyć w deklaracji podatkowej za 2012. Jak rozliczyć składkę na IKZE za 2012, żeby skorzystać z ulgi podatkowej?

Czy warto założyć IKE?

Czy warto założyć indywidualne konto emerytalne? Czy jest to dobry sposób na oszczędzanie na dodatkową emeryturę? Jak IKE wypada w porównaniu z innymi produktami, które mają na celu spełniać bardzo podobne potrzeby, np. polisami inwestycyjnymi oraz planami systematycznego oszczędzania? Czy IKE się opłaca?

Od razu uprzedzam, że od kwietnia 2012r. jestem właścicielem IKE w formie obligacji skarbowych. Z jednej strony mogę dzięki temu pisać w oparciu o własne doświadczenia, z drugiej jestem trochę nieobiektywny.

To znany mechanizm psychologiczny – jeśli podejmiemy już jakiś wybór, staramy się jego trafność ciągle uzasadniać i raczej nie krytykujemy samych siebie zbyt ostro. Zachęcam więc do przedstawiania innych punktów widzenia w komentarzach oraz szukania argumentów na nie w innych źródłach. Kto wie – może na ich podstawie sam zmienię swoją decyzję o oszczędzaniu na indywidualnym koncie emerytalnym?

Limit wpłat na IKZE 2013 i co z nim zrobić?

Jaki jest limit wpłat na IKZE w 2013r? O ile w przypadku IKE odpowiedź jest prosta i jednakowa dla wszystkich – 11 139zł, o tyle w przypadku indywidualnych kont zabezpieczenia emerytalnego limit jest dla każdego inny.

Znamy za to równanie, za pomocą którego można obliczyć nasz indywidualny limit wpłat na IKZE. Jest to 4% rocznych zarobków brutto, od których odprowadziliśmy tzw. ZUS w 2012r. (mówiąc językiem urzędowym: 4% podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne za rok poprzedzający składkę na IKZE). Niezbyt jasne? Tutaj bardziej szczegółowy opis zasad oszczędzania na indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego.

Mnie najbardziej interesuje limit wpłat na IKZE w 2013r. dla osób prowadzących własną działalność gospodarczą, ale obliczam w tym artykule także górny limit wpłat w tym roku oraz trzy inne scenariusze. Zdradzam też swoje plany związane z moim indywidualnym kontem zabezpieczenia emerytalnego.

Limit wpłat na IKE 2013 i co z nim zrobić?

Jaki jest limit wpłat na IKE w 2013 roku? Szybka odpowiedź brzmi: najprawdopodobniej 11 139zł, czyli o 561zł więcej niż w 2012 (limit: 10 578zł). Dlaczego najprawdopodobniej? Nigdzie nie widziałem jeszcze oficjalnego obwieszczenia Ministerstwa Pracy i Opieki Społecznej, więc obliczenia opierają się na dostępnych danych – przede wszystkim kwotach wpisanych do projektu ustawy budżetowej na rok 2013.

Aktualizacja 2.01.2013r.: 11 139zł to oficjalna kwota - tutaj obwieszczenie w Monitorze Polskim.

Tak czy inaczej, w 2013r. do zagospodarowania na naszych indywidualnych kontach emerytalnych mamy grubo ponad dziesięć tysięcy złotych. Limit jest oczywiście dobrowolny – można wpłacić jego połowę, jedną trzecią, jedną czterdziestą lub nie wykorzystać go w ogóle. To nasza decyzja.

No właśnie – jak wykorzystać limit wpłat na indywidualne konto emerytalne w 2013r? Czy warto wpłacać wszystko na początku roku? Czy warto zmienić dostawcę IKE (np. z obligacji skarbowych na fundusze)?

Inwestowanie pieniędzy nie jest dla każdego – jak się wzbogacić nic nie ryzykując?

Inwestowanie pieniędzy nigdy nie było tak proste technicznie jak dziś. Mamy narzędzia do inwestowania w fundusze inwestycyjne, akcje spółek giełdowych, a nawet kursy walut, które da się opanować w kilka minut.

Z drugiej strony rynki nigdy nie były tak skomplikowane. Chodzi o ilość informacji, zmienność sytuacji ekonomicznej oraz poziom zawiłości instrumentów finansowych.

Czy inwestowanie pieniędzy w ryzykowne aktywa jest konieczne? Czy da wzbogacić nie podejmując ryzyka na rynkach kapitałowych? Czy da się zbudować zasoby, dzięki którym zapewnimy sobie i najbliższym komfort życia dzisiaj i w przyszłości, w sposób bezpieczny? Jestem przekonany, że tak.

Jak oszczędzać na lokatach – lepiej założyć jedną lokatę czy kilka?

Lokata bankowa to niby nudna forma oszczędzania, a jednak da się za jej pomocą stworzyć całkiem ciekawe konstrukcje dla naszych finansów. Tym bardziej, że w ostatnich latach rynek gwarantowanych depozytów w Polsce bardzo się rozwinął.

Pojawiły się nowe banki gotowe odważniej konkurować o nasze nadwyżki finansowe (np. IdeaBank), pojawiły się banki skoncentrowane w 100% na oszczędzaniu (np. BGŻ Optima). Nawet przy niskich stopach procentowych znajdziemy dla naszych oszczędności całkiem atrakcyjne warunki, jeśli dobrze wykorzystamy możliwości.

No właśnie: jak najlepiej oszczędzać na lokatach – założyć jedną lokatę czy kilka? Skoncentrować nasze środki na jednym depozycie czy rozłożyć je między różne oferty, różnej długości, w różnych bankach? Jak może pomóc nam w oszczędzaniu drabinka depozytów bankowych?

Dlaczego czas to tak ważny czynnik przy oszczędzaniu?

W poprzednim artykule z tej serii przyglądaliśmy się roli czasu w inwestycjach. Okazuje się, że wielu inwestorów zbyt mocno skupia się na tym, w co zainwestować pieniądze, a zbyt mało na tym, kiedy to zrobić oraz na jak długo.

Tymczasem historia pokazuje, że nie ma jednej idealnej inwestycji – każda ma swój czas i sztuką jest zainwestowanie pieniędzy tam, gdzie w tej chwili jest lub wkrótce będzie wzrost. Druga sprawa to okres trwania inwestycji – szczególnie przy inwestowaniu w akcje czy fundusze akcyjne kluczem do sukcesu dla mniej aktywnych, mniej doświadczonych inwestorów jest wieloletni horyzont.

Czas trochę inaczej obchodzi się z oszczędnościami niż inwestycjami, ale jest co najmniej równie ważnym czynnikiem. Co powinniśmy wiedzieć?

IKE czy IKZE – dylemat, którego tak naprawdę nie ma

Przed końcem roku tradycyjnie rośnie nasza chęć skorzystania z zachęt podatkowych związanych z dodatkowym oszczędzaniem na emeryturę. Nikt nie lubi płacić wysokich podatków. Zastanawiamy się, czy założyć IKE czy IKZE?

I jedno, i drugie konto to mechanizmy tzw. trzeciego filaru (oprócz nich mamy jeszcze PPE). Jest to nieobowiązkowy dodatek do powszechnego systemu (ZUS + OFE), którego fundamentem są zachęty podatkowe. Dzięki oszczędzaniu na indywidualnym koncie emerytalnym lub indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego możemy zapłacić mniejsze podatki.

Uwaga! Od 2014 zasady działania IKZE się zmieniły - tutaj szczegóły.

A więc IKE czy IKZE?

Co to jest IKE – te 6 podchwytliwych pytań pomoże Ci zrozumieć

Co to jest IKE? Odpowiedź wydaje się prosta: to indywidualne konto emerytalne. Część trzeciego filaru, w skład którego wchodzą także IKZE oraz PPE. Tyle że ta odpowiedź bardzo niewiele nam mówi. To zaledwie definicja encyklopedyczna. Wciąż nie wiemy, co kryje się pod konstrukcją IKE. Wciąż mamy wiele szczegółowych pytań.

Otrzymuję je regularnie w komentarzach i przez formularz kontaktowy. Proszę o kolejne. Dzięki nim jestem w stanie lepiej wytłumaczyć, co to jest IKE. Bo odpowiedź naprawdę nie jest prosta. Przede wszystkim ze względu na elastyczność tego rozwiązania – jest bardzo dużo różnych możliwych scenariuszy dla oszczędzających w ten sposób na emeryturę. Każdemu polecam zapoznanie się z ustawą o IKE.

Zapraszam też do lektury sześciu podchwytliwych pytań, które pomogą Wam lepiej zrozumieć, co to jest indywidualne konto emerytalne.